home

Analyse Gemeenteraadsverkiezingen 2026: tweedeling in Amersfoort?

Amersfoort heeft gekozen. Maar wat betekent deze uitkomst voor de stad? In deze cijfermatige duiding van de uitslag gaat de Stadsbron op zoek naar de betekenis voor de stad. Naast de mogelijke gevolgen voor actuele thema's, doemt een ander element op. Amersfoort lijkt -net als andere steden in Nederland- een tweedeling in de stad te krijgen. De gevestigde politieke partijen concentreren zich in Amersfoort-Zuid terwijl de anti-establishment partijen een meerderheid hebben in de naoorlogse wijken ten noorden en oosten van het centrum. Vathorst is nog onduidelijk. Afgehaakt Amersfoort lijkt dus een feit te worden. 

Het is verleidelijk om de verkiezingsuitslag te lezen als een afrekening met het parkeerbeleid. Immers, de partijen die zich daar het felst tegen keerden — KeiHart en Amersfoort voor Vrijheid — boekten de grootste winst en claimen het mandaat van “de kiezer”. Toch is dat beeld niet compleet. In dit ingezonden artikel legt Chris Mooiweer uit waarom.

Twee spoorwegstakingen leidden in 1903 tot grote maatschappelijke onrust. Ook in spoorknooppunt Amersfoort werd gestaakt. Schrijver en psychiater Frederik van Eeden fietste van zijn landbouwcoöperatie Walden in Bussum naar Amersfoort om leiding te geven aan de staking. Met wisselend succes.

De Stadsbron maakte een database met alle 997 besluiten die tussen 1-4-2022 en 24-2-2026 in de Amersfoortse gemeenteraad werden genomen. Hoe stemden de partijen? Wie waren het met elkaar eens? En wie voerde het meest actief en effectief oppositie?

In de gemeentepolitiek is het vormen van coalities essentieel om beleid in de gewenste richting te sturen. De grote fracties hebben dan ook het meeste in te brengen; in de afgelopen raadsperiode waren dat D66 en Groen Links, beiden met zes raadsleden. In de schaduw van deze machtsblokken opereren er ook een aantal kleine éénpersoonsfracties. Ze leggen wellicht niet veel gewicht in de schaal, maar vervullen toch een specifieke rol in de raad. Een blik op deze éénpitters.

Gemeenteraadsverkiezingen 2026: Pecunia non olet.

De lokale verkiezingen zijn weer in aantocht. Diverse debatten worden gehouden en de kiezers kunnen op basis van deze debatten maar ook op basis van een verkiezingsprogramma of stemwijzer hun keuze bepalen. Maar krijgen zij wel alle relevante informatie? Op basis van de partijvergelijker 2026 van de Stadsbron heb ik naar de financiële onderbouwing van alle programma's gekeken en de uitkomst is teleurstellend. Geen enkele partij heeft een degelijke onderbouwing van alle wensen.

Op 18 maart 2026 wordt een nieuwe gemeenteraad gekozen. In Amersfoort doen 18 partijen mee. Zo'n 123.000 stemgerechtigde inwoners mogen dan bepalen welke 39 Amersfoorters hen de komende vier jaar zullen vertegenwoordigen in het stadsbestuur. Om enige orde te scheppen in de veelheid van informatie maakte de Stadsbron per thema een overzicht van wat de partijen van plan zijn met de stad.

Wanneer?  Donderdag 12 maart 2026
Waar?        De War, Heiligenbergerweg 34
Hoe laat?   20:00
Van meningsvorming naar uitvoering: over vertrouwen in onze politieke besluitvorming

In de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 organiseert journalistiek platform De Stadsbron een serie journalistieke cafés. Onder de noemer Bestemming2030 wordt gesproken over de grote opgaven voor Amersfoort de komende jaren, zoals mobiliteit, wonen en democratie. Deze bijeenkomsten worden georganiseerd in samenwerking met de Samenwerkende Groeperingen Leefbaar Amersfoort en gehouden bij De WAR.

Joke is niet meer. Afgelopen woensdag 25 februari overleed zij op de boerderij van haar dochter in Putten, waar zij de laatste maanden verzorgd werd. Drie-en-een-half jaar, van 2018 tot 2021, maakte zij deel uit van de redactie van De Stadsbron. Maar vooral herdenken wij het werk dat zij onvermoeibaar verrichtte voor haar Soesterkwartier en voor het beschermen van het industrieel erfgoed in de stad. Voor een boek over het behoud van de Wagenwerkplaats - wellicht haar opus magnum - maakte journalist Arjan Klaver een uitgebreid portret.

Gemeenteraadsverkiezingen 2026

 Op 18 maart 2026 is het weer zover. Dan kunnen alle stemgerechtigden van Amersfoort weer naar de stembus om hun lokale vertegenwoordigers in de gemeenteraad te kiezen. Democratisch gezien een belangrijk moment, want de gemeenteraad neemt grote belangrijke beslissingen die alle inwoners van Amersfoort raken. De Stadsbron onderzoekt in verschillende artikelen het belang van deze verkiezingen. In deze eerste bijdrage kijken we terug naar de verkiezingen van 2022. Wie werden de grootse partijen en waar kwamen de stemmen vandaan.

De Stadsbron nodigde in het kader van de komende gemeenteraadsverkiezingen de circulaire architect Jan Jongert uit voor een lezing over het hergebruik van bouwmaterialen.

Tot 1988 was er in Amersfoort een inrichting om criminele en onhandelbare jongens weer op het rechte pad te krijgen: de Rijksinrichting ‘Op de Berg’ aan de Utrechtseweg. In dit artikel volgt een terugblik op de laatste jaren van de inrichting. Waarin onder druk van maatschappelijke ontwikkelingen de ramen en deuren op een kier gingen. De inrichting moest zich verantwoorden voor het gevoerde beleid.

OpenStreetMap bestaat ongeveer net zo lang als Google Maps. Toch gebruiken heel veel mensen Google Maps dagelijks en hebben maar weinig mensen een app van OpenStreetMap op hun telefoon geïnstalleerd. Redacteur Elmine Wijnia wil graag af van deze laatste Google app op haar telefoon en reflecteerde op haar eigen gedrag na het installeren van verschillende OpenStreetMap apps om erachter te komen waarom ze Google Maps nog steeds blijft gebruiken.

De Stadsbron en SGLA vroegen onderzoeker Alexander Premm om zich te buigen over de vraag: Wat is de ruimte voor gemotoriseerd verkeer in de stad van de toekomst? De lezing ging minder dan gedacht over de inhoudelijke kant, meer over beleid. Er waren wel plaatjes van oplossingen in andere steden, maar de strekking van de lezing was dat een ander beleid op het gebied van verkeer in de stad vooral durf van beleidsmakers vergt. Dit artikel is zowel een beschrijving van de lezing als een analyse.

Autoluw beleid maakt meer kapot dan je lief is. Repliek op de heer Mooiweer

Statistiek is een gevaarlijk onderwerp. Onder deze titel heeft de heer Mooiweer zware kritiek geleverd op mijn artikel “Wonen en werken in Amersfoort, ’t ken net!’ (De Stadsbron 2 november 2025). Los van de toonzetting waarin het artikel is geschreven, is de vraag: klopt deze kritiek? Mijn antwoord is kort en bondig: neen!